TEKORTEN IN DE ZORG

Acties huisartsentekort

Omdat er een nijpend tekort is aan huisartsen én we de huisartsen wilden ontlasten in de drukke eindejaarsperiode waar vele infectieziekten de kop opsteken, zetten we in 2023 al 2 acties op rond het tekort aan huisartsen (eind 2023 – april 2024). Voor deze acties werkten we nauw samen met de Huisartsenvereniging Regio Turnhout (HVRT). Deze 2 acties werden opnieuw herhaald in 2024 (eind 2024 – april 2025).

Deze acties zijn:

• Sensibiliseren van de burger via promotie van de website www.moetiknaardedokter.be
• Organisatie van een promotiecampagne en infodag voor toekomstige HAIO’s

ACTIES 2023-2024

Sensibilisering burger – moetiknaardedokter.be

www.moetiknaardedokter.beis een triagewebsite die burgers helpt
in het maken van een gefundeerde beslissing om wel of niet naar
de dokter te gaan.

De website bevat een wetenschappelijk gefundeerde vragenlijst die
ontworpen is om een nauwkeurig antwoord te bieden. Na het invullen
van enkele vragen omtrent de soort pijn, de locatie en duur van de pijn
krijg je een advies. Zo kan je te horen krijgen dat je best even afwacht
en een pijnstiller kan innemen, of de website geeft je het advies om de
(huis)arts, de wachtpost of spoed te raadplegen.
Twijfel je toch? Consulteer dan zeker een arts of andere zorgactor.

Promotiecampagne en infodag toekomstige HAIO’s

Onze eerstelijnszone organiseerde in samenwerking met de HuisartsenVereniging Regio Turnhout (HVRT) een infodag voor studenten geneeskunde, met als doel de studenten informeren en overtuigen dat HAIO zijn in de Kempen geweldig is!

Promotiecampagne

De promotie van de infodag gebeurde onder andere aan de hand van leuke promovideo's, waar een arts, een arts die juist van start ging en 2 HAIO's (huisarts in opleiding) het woord krijgen en praten over hun ervaringen als arts in de Kempen.

Infodag

De studenten kregen op 27 april de kans om kennis te maken met onze de HVRT, de wachtpost, het preventiecentrum en JongHVRT. Na afloop van het plenaire informatieve deel, begeleidde enkele HAIO's uit onze regio een quiz waarmee de studenten een mand met streekproducten konden winnen. Tenslotte openden we het netwerkevent, waar de studenten kennis konden maken met praktijkopleiders uit de regio, de eerstelijnszone en de HAIO's. Uit de feedback van de artsen én studenten concluderen we: "het was een succesvolle en leuke dag die zeker voor herhaling vatbaar is!"

ACTIES 2024-2025-2026

Sensibilisering burger – moetiknaardedokter.be

Zoals je hierboven kon lezen zette onze eerstellijnszone sinds 2023 reeds in op de promotie van de website moetiknaardedokter.be. Omwille van het succes van onze campagne vorig jaar, wilden we dit jaar de campagne herhalen mét een extraatje.

We ontwikkelden in samenwerking met een animatiebureau 4 animatievideo’sdie burgers kennis laten maken met de website.

Op deze manier willen we het oneigenlijk gebruik van de huisarts terugdringen. De video's worden niet enkel in het Nederlands, maar ook in het Frans, Arabisch en Engels verspreid naar de burgers in onze regio.

Acties andere beroepsgroepen

Naast de acties voor de huisartsen is het minstens even belangrijk om acties op poten zetten die andere zorgactoren in onze regio ondersteunen, want ook zij kampen met tekorten.

Acties tekorten in de zorg - actieplan 2025

Om de gedragen acties te formuleren organiseerden we i.s.m. ‘Dott Achilles 2 workshops (februari-maart 2024). Op deze workshops waren zorgactoren uit het brede veld van onze regio welkom om a.d.h.v. een methodiek op zoek te gaan naar quick wins, acties op (middel)lange termijn, mogelijke drempels, opportuniteiten,… Vervolgens werden 10 mini-projectfiches opgesteld. Onze stuurgroep, die bestaat uit de vertegenwoordiging van zorgactoren en een bestuurder vanuit elke cluster, koos voor werkingsjaar 2025 6 acties om mee aan de slag te gaan. 

Deze 6 acties zijn:

• Informeren van nieuwkomers over (het correcte gebruik van) zorg
  • In deze actie willen we nieuwkomers (van andere landen en culturen, seizoenarbeiders) in onze regio informeren over zorg en het correcte gebruik van zorg, rekening houdend met de tekorten in diverse sectoren. Deze actie kadert in het terugdringen van het oneigenlijk gebruik van zorg, iets wat de zorgactoren in onze regio ervaren bij zowel autochtone als allochtone burgers. Gezien de aanpak bij beiden doelgroepen verschilt, hebben we deze actie opgedeeld in 2 aparte acties (deze actie en onderstaande volgende actie).
• Burgers sensibiliseren over het gebruik van zorg
  • We willen alle burgers uit onze regio bewust maken om zorg op een verantwoordelijke manier te gebruiken. De reden hiervoor is dat de zorgactoren merken dat sommige burgers onvoldoende besef hebben van de wijzigingen die de zorg de laatste jaren heeft doorgemaakt en de druk die zorgactoren hierdoor ervaren. Verder weten sommige burgers onvoldoende voor welke zaken ze de huisarts, apotheker, thuisverpleegkundige,.. kunnen contacteren en hoe ze vervolgens ook rekening kunnen houden met de zorgactor in kwestie. Door een sensibiliseringscampagne willen we de burger hier attent op maken.
• Burgers doen beter aan zelfzorg
  • We willen burgers instaat stellen om gemakkelijker aan de slag te gaan met zelfzorg. Er bestaan heel wat preventieve pakketten, projecten, informatie of initiatieven (in deze actiefiche verder genaamd ‘preventiepakketten’, vb. Bewegen Op Verwijzing, Halt2Diabetes, informatie valpreventie,..). Deze zijn echter niet altijd gekend bij de burger en de zorgactoren. We willen de burger en de zorgactoren kennis laten maken met deze preventiepakketten. Door zorgactoren te informeren over de bestaande preventiepakketten, kunnen zorgactoren hun cliënten/patiënten op een gerichte manier informeren, waarna burger gemakkelijker (en mogelijks zelfs beter) aan zelfzorg kunnen doen. We doen dit via de zorgactor (en niet rechtstreeks naar de burger) omdat het geven van informatie dan op een gerichte en persoonsgebonden manier kan gebeuren.
• In kaart brengen van het aanbod van zorg via de Sociale Kaart
  • We zetten in op de ondersteuning van zorgactoren in het aanvullen van de Sociale Kaart. Één van onze medewerkers neemt actief het beheer van deze Sociale Kaart op voor onze zone. Dit doen we omdat zorgactoren aangeven dat het aanbod duidelijk en correct(er) in beeld gebracht moet worden voor efficiënte samenwerking.
• Contact- en informatiefiche van sociale diensten per lokaal bestuur
  • We maken per lokaal bestuur een contact- en informatiefiche voor onze zorgactoren om de bijschakeling van sociale dienst efficiënter te laten verlopen. Zorgactoren in onze regio geven aan dat er tijd wordt verloren bij het doorverwijzen naar en contact nemen met maatschappelijke/sociale diensten.
• Lokale netwerken organiseren en samenwerking stimuleren
  • We zullen per lokaal bestuur een netwerkmoment op poten te zetten voor alle zorgactoren in dat lokaal bestuur. Deze laatste actie groeide uit ons pilootproject ‘ZorgInformatieNetwerken’. Hieruit bleek dat zorgactoren het zeer waardevol vinden om op een kleinere schaal samen te komen, elkaar te leren kennen, afspraken te maken,..

Acties projectoproep

Naast de acties die ELZ Kempenland trekt vonden we het belangrijk om ook de zorgactoren zelf (kringen of organisaties) nog acties te kunnen laten uitvoeren. Om dit te faciliteren, schreef onze eerstelijnszone een projectoproep uit voor de actoren in onze zone. De gekozen projecten worden (in tegenstelling met de 6 bovenstaande acties) getrokken en uitgevoerd door de zorgkring- of organisatie zelf. De eerstelijnszone ondersteunt deze projecten financieel vanuit de projectmiddelen.

Er werden 2 projecten goedgekeurd:

• De Huisartsenvereniging Regio Turnhout (HVRT): De HVRT gaat de rol van de maatschappelijk assistent in de huisartsenpraktijk onderzoeken. Waarom? Huisartsen komen regelmatig in situaties waar sociale, culturele of taalgebonden factoren de overhand nemen en er een verdere omkadering ontbreekt. Het ontbreekt hen aan tijd en expertise om uitgebreid deze factoren in kaart te brengen en een gepaste multidisciplinaire aanpak op te starten. Huisartsen houden zich primair bezig met medische zorg, maatschappelijk werk valt daar meestal niet direct onder. Maar huisartsen spelen wel een belangrijke rol in het signaleren van sociale problemen die de gezondheid van hun patiënten kunnen beïnvloeden. Ze kunnen patiënten doorverwijzen naar de sociale dienst van een lokaal bestuur of mutualiteit. Effectiever zou het zijn wanneer er aanklampend kan gewerkt worden door meteen het contact met de juiste persoon tot stand te brengen. Een kortere lijn voor doorverwijzing van kwetsbare personen kan de druk op de huisartsenpraktijk verlagen.
• Thuisverpleegkundigen I-mens en Mederi: I-mens en Mederi gaan samen werken aan het stereotype beeld van de thuisverpleegkundige door naar de studenten verpleegkunde toe te gaan in verschillende scholen en te sensibiliseren (a.d.h.v. o.a. een event). Ze willen dit belangrijk onderdeel van de eerstelijnszorg herwaarderen en de veelzijdigheid van zowel het loontrekkende als het zelfstandig statuut te belichten, vooroordelen te weerleggen en voordelen te benadrukken. Het doel is om de aantrekkingskracht van het beroep te vergroten, de drop- out te verminderen, openstaande vacatures in te vullen en specifiek de regio aantrekkelijker maken.